![]() |
|
Początki osadnictwa. Osadnictwo w Kiełczewie jest bardzo wczesne. Ok. V w. p.n.e. była tu już dość wysoko rozwinięta kultura. Świadczy o tym skarb z epoki brązu, kultury łużyckiej, okresu halsztackiego. Na początku XX w. Znaleziono tu dwa negolenniki lite oraz 4 bransolety zwojowe, które obecnie znajdują się w Muzeum Naukowym Towarzystwa im. Szewczenki we Lwowie. Nazwa i powstanie miejscowości. Co do
nazwy miejscowości istnieją dwie teorie. Pierwsza zakłada, że nazwa Kiełczew
pochodzi od właściciela tej miejscowości, druga zaś stanowi, że nazwa ma
związek z przyrodą i pochodzi od słowa „kiełcz”, który kiedyś znaczył karcz,
pniak a czasami chojak. Kiełczew
( N 52°40'09" E 21°56'47") leży ok.
100 km. na wschód od Warszawy, przy trasie kolejowej Warszawa – Białystok. Był
najdalej wysuniętą miejscowością na Litwie w stronę północno wschodnią. Wzmianki historyczne. Jedna
z najstarszych wzmianek o Kiełczewie znajduje się w aktach konsystorza diecezji
płockiej pochodzący z roku 1480. Jest w nich zapis, że w 1454 r. Albin i Machał
z tej wioski prowadzili spór o barcie. XVI w. - Kiełczew należał do rodziny
Suchodolskich z których pierwszy był referendarzem królewskim, drugi wojskim
drohickim, trzeci – chorążym drohickim. Herbem Suchodolskich był Pobóg. W dokumentach
archiwalnych wspominany jest kiełczewski folwark tej rodziny. XVII w. -
występują w Kiełczewie następujące nazwiska: Gaczochnik, Gosik, Jasieński,
Klucek, Kłóścik, Kramarczyk, Szczapik, Kucharczik, Łinik, Muczka, Nitek,
Pałczik, Pietrozik, Pisarczik, Piskorek, Rusek, Sikorczik, Suchodolscy,
Stachurczik, Śliwczik, Wietrik, Woytczik, Zadrożny, Zembrosik, Zaczik. W drugiej połowie tego stulecia
właścicielem Kiełczewa był Franciszek Suchodolski – walczący pod Wiedniem u
boku króla Sobieskiego. XVIII w -
spadkobiercą znacznej części majątku Suchodolskich został Stanisław Ugniewski,
podstarości ostrowski. XIX w –
znaczna część dóbr Kiełczewa należała do Sebastiana Piwońskiego, a następnie do
jego syna Jana. U schyłku tego stulecia Kiełczew należał do Zdzisława
Zamoyskiego oraz rodziny Detynieckich. 1862r. – powstały
gminy. Kiełczew został włączony do gminy Prostyń. Pierwszym sołtysem został
Maciej Krawczykowski. Mieszkańcy Kiełczewa byli
represjonowani za związek z Powstaniem Styczniowym. Z rozkazu urzędników
carskich w listopadzie 1864 r. na oczach mieszkańców Kiełczewa powieszono 36
letniego Jana Garadzińskiego z Prostyni. Powodem egzekucji było oskarżenie o
współudział w zabiciu żołnierza. Pod koniec XIX w. Zauważa się
prawie dwukrotny wzrost liczby mieszkańców. W 1827 r. Było 354 mieszkańców a w
1883r. - 600. XX w. –
Kiełczew należy do córki Zdzisława Zamoyskiego – Elżbiety Łodzia Kurnatowskiej.
Podczas II wojny światowej również z tego rejonu Rosjanie wywozili oficerów
polskich w okolice Katynia. Marian Kalinowski kapitan 50 pułku piechoty,
zamieszkały w Kiełczewie był więziony w Starobielsku a następnie rozstrzelany w
Kozielsku. Po wojnie Kiełczew był
największą miejscowością w gminie Prostyń. Mieszkało wtedy w Kiełczewie 708
osób w wieku 5 – 60 lat. (Prostyń – 493 osoby). Zachowały się do współczesności
niektóre Mieszkańcy Kiełczewa nie
akceptowali nowej władzy jaka rządziła w okresie powojennym. Świadczą o tym
protokoły zebrań Gminnej Rady Narodowej. W jednym z nich jest zapisane, że
Kiełczew jest opieszały w budowaniu PRL. 1995 r. Wybudowano nowy budynek
szkoły 25.05.2001 r. Do
Kiełczewa przybywa z oficjalną wizytą Kardynał Józef Glemp – Prymas Polski.
Przewodniczy Diecezjalnym Uroczystościom Obchodów Roku Kardynała Stefana
Wyszyńkiego. W tym dniu szkoła otrzymuje imię i sztandar.
W opisie wykorzystano informacje zawarte w książce ks. P. Rytel Andrianika "Sanktuarium Trójcy Przenajświetszej i Świętej Anny w Prostyni" © COPYRIGHT 2003 Szkoła Podstawowa im. Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Kiełczewie |